“Facebook” дэх мэдээний линкийг хориглосноор хуурамч мэдээллийн эргэлт нэмэгдэж байна

4/ 16/ 2024    8 цаг 38 минут

Насантуяа ЖАРГАЛМАА

 Канадад өнгөрсөн оны наймдугаар сараас эхлэн Фейсбүүк платформд мэдээний линк байршуулах, түгээхийг хориглосон заалт хэрэгжиж эхэлсэн. Хэд хэдэн судалгааны дүнгээс харвал энэ нь тийм зөв шийдэл биш байна. Учир нь цахим орчин дахь мэдээний эргэлт багассанаар мэдээллийн үнэн зөв байдал болон иргэдийн хандлага өөрчлөгдөж эхэлжээ. Улс төрийн мэдээний илүүтэй наргианы шинжтэйгээр тархах болсон байна. Энэ талаар Канадын “Ontario Proud” гэх наргиа нийтэлдэг цахим хуудасны хөгжүүлэгч Жефф Баллингалл “Фейсбүүк мэдээний линкийг хориглож хэвлэл мэдээллийн хэрэгслүүд цахим орчныг ашиглах хүндрэлтэй нөхцөл үүссэн. Мэдээж бидний хувьд дагагчид өдрөөс өдөрт нэмэгдэж байна. Энэ бол гал гарсан үйлдэл. Бид улс төрийн мэдээллийг наргианд оруулж хүмүүст амархан хүргэх байдлаас нь анхаардаг. Өөрөөр хэлбэл зөвхөн линк байршуулахыг хориглолоо гээд сэтгүүлзүйн салбар зогсохгүй. Хэвлэл мэдээллүүд илүүтэй орон зайгаа тэлж, хүмүүст өөр байдлаар хүрч чадах болсон” гэжээ. Түүний үзэж буйгаар нөхцөл байдлыг давуу тал болгох боломжтой юм.

Харин нийгмийн судалгаануудаас харахад олон нийтийн итгэл үнэмшил суларч байгаа аж. Канадын “МакГилл” их сургуулийн Хэвлэл мэдээлэл, технологи, ардчиллын төвийн үүсгэн байгуулагч Тейлор Оуэн “Цахим орчинд мэдээний линк байршуулахыг хориглосон нь буруу шийдвэр. Учир нь энэхүү хориглолоос үүдэн мэдээний эргэлт багасаж, хомсдох байдал ажиглагдаж байна. Түүнчлэн олон нийтийн сүлжээн дэх сэтгүүл зүйн чиг баримжаа, мэдээллийн үнэн, ил тод байдал нь алга болж байна. Одоо нийтээрээ зөвхөн наргиа эх сурвалж тодорхойгүй, эргэлзээтэй мэдээлэл авах болсон” гэлээ. Дийлэнх судлаачид түүний хэлсэнтэй ижил байр суурьтай байгаа юм. Учир нь хэт их давамгайлж буй иргэдийн санаа бодол, тодорхойгүй контентууд нь улстөрчийн чиг үүргийг хэлэлцэх дүгнэх, эргэцүүлэхэд саад болж болзошгүй ба энэ байдал нь сонгуулийн жилүүдэд илүүтэй хор нөлөө ихтэй ажээ.

Нөхцөл байдал ийн өрнөж байгаа ч АНУ-ын Калифорниа муж болон Англи улсууд мөн цахим орчин дахь мэдээний контентуудыг төлбөржүүлэх үүнийг хууль тогтоомжийн дагуу албадан шаардах тухай асуудлаар хэлэлцэж байна. Ази тивийн орнуудаас Индонез улс энэ төрлийн ижил төстэй хуулийг санаачилжээ. Канад улсад Фейсбүүк дээрх аль нэг мэдээний линк нь “Канадын засгийн газрын хууль тогтоомжийн дагуу тус мэдээг хуваалцах боломжгүй” гэсэн анхааруулга бүхий байдлаар харагдах юм. Энэхүү хориг арга хэмжээ авахаас өмнө цахим орчинд нийтлэгдсэн мэдээ өдөрт дунджаар 5-8 сая хандалт тогтмол авдаг байсан хэмээн Торонтогийн их сургуулийн Хэвлэл мэдээллийн экосистемийн ажиглалтын хүрээлэнгээс мэдээлэв.

Хэдийгээр мэдээний линкийг хориглосон ч улстөр судлаач, тоймч, хэвлэл мэдээллийн мэргэжилтнүүдийн цахим хаяг хэвийн. Харин Метагийн хэвлэлийн төлөөлөгч хүмүүс мэдээ байхгүй ч фейсбүүкийг сонгодог гэсэн юм. Тэрээр “Хүмүүс Фейсбүүк цахим платформоос олон найдвартай эх сурвалжуудаас мэдээлэл авах боломж бүрэн бий. Түүнчлэн бид баримт шалгагчаар дамжуулан олон нийтийн сүлжээнд буруу ташаа мэдээлэл түгэхээс сэргийлэх боломжтой” гэжээ.

Нью-Йоркт төвтэй “NewsGuard” компанийн гаргасан судалгаагаар “Найдваргүй” хэмээн ангилсан эх сурвалжуудын хандалт эрс өссөн байна. Тодруулбал мэдээний линкийг хориглох шийдвэр хэрэгжиж эхэлснээс 90 хоногийн дотор 2.2 хувийн үзүүлэлттэй байсан дээрх эх сурвалжуудын хандалт 6.9 хувьд хүрчээ.

“NewsGuard” компанийн гүйцэтгэх захирал Кровиц судалгааны дүнд маш сэтгэл эмзэг байгаагаа илэрхийлсэн юм. Тэрээр “Найдваргүй эх сурвалжийн хандалт огцом өсөх нь тийм ч сайн зүйл биш. Мэдээж үүнд хэд хэдэн хүчин зүйл нөлөөлж байна. Үүний нэг нь бол хиймэл оюун ухаанаар үүсгэсэн олон тооны мэдээллийн сайтууд. Хуурамч болон эх сурвалж тодорхойгүй мэдээлэл нийтэлж, аудио бичлэг, зураг ихсэх болсон. Улс орнууд үүнийг зориудаар сонгуульд нөлөөлөхийн тулд ашиглах эрсдэл өндөр байна” гэсэн юм.

Канадын өвийн сайд Паскале Ст-Онге дээрх асуудлаар илгээсэн цахим шуудандаа “Энэ бол дан ганц улс төрийн мэдээлэлд бус байгалийн онц ноцтой нөхцөл байдлын үед ташаа мэдээлэл түгээх зэрэг эрсдэлийг нэмэгдүүлсэн маш харамсалтай бодлогогүй сонголт” гэжээ. Хэдийгээр Мета компани мэдээллийн үнэн зөв эсэхэд баталгаа өгөхгүй ч дэлхийн хамгийн олон хэрэглэгчтэй томоохон платформ мөн. Олон тооны хэрэглэгч шууд бус замаар Фейсбүүкээс өдөр тутмын мэдээлэл авдаг гэдгийг хэд хэдэн судалгаа харуулаад байна.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ ДӨРӨВДҮГЭЭР САРЫН 16. МЯГМАР ГАРАГ. № 75 (7319)

0


Сэтгэгдэл (0)

⚠ Анхаар!
Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд Toim.mn хариуцлага хүлээхгүй.





ШИНЭ МЭДЭЭ

Ашиглалтын хамгийн олон лиценз “МАК”, “Гацуурт” хоёрт, хайгуулынх "Цайна инвэстмент монголиа"-д байна5 сар 30. 7:26Үерийн эрсдэлтэй бүсэд голын голдирол өөрчлөн барьсан барилга, байгууламжийг буулган, даланг хүчитгэж байна5 сар 30. 7:24Б.Энх-Амгалан: Сонсголоор хэн нэгнийг гэмт хэрэгтэн буруутан болгож шүүхгүй5 сар 30. 7:19Улаанбаатарт бага зэргийн бороотой, +15...+17 градус дулаан байна5 сар 30. 7:08Зурхай:Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулбал эд, эдлэл, идээ, ундаа олно5 сар 30. 7:05УИХ-ын гишүүн асан Ц.Гарамжавыг АТГ-аас баривчилсан байна5 сар 29. 17:38Цэцэрлэгийн хүүхдийн өдрийн хоолны зардлыг 500 төгрөгөөр нэмэгдүүлнэ5 сар 29. 12:57Н.Өнөрцэцэгт холбогдох хэргийн шүүх хурлыг хаалттай хийнэ5 сар 29. 10:44Дүнжингараваас ХУД-ийн И-Март хүртэлх уулзварыг 6 хоног хааж, шинэчилнэ5 сар 29. 10:35Өнөөдөр: Олон улсын энхийг сахиулагчдын өдөр5 сар 29. 10:30ЭИ: Цаазын ялын тоо 2023 онд 30 хувиар нэмэгдсэн5 сар 29. 10:26ЗГ: Цэцэрлэгийн хүүхдийн хоолны зардлын хэмжээг шинэчлэн тогтоох тухай хэлэлцэж байна5 сар 29. 9:47Гэрээсээ дайжсан хүүхдүүдийн 60 гаруй хувь нь охид байна5 сар 29. 7:543х3-ын “Эмэгтэйчүүдийн Дэлхийн Гранпри" зургадугаар сард Улаанбаатарт болно5 сар 29. 7:49Улаанбаатарт бороотой, +14...+16 градус дулаан байна5 сар 29. 7:20Зурхай: Ургаа мод таслах, газрын ам нээх, гөлөг тэжээхэд муу өдөр5 сар 29. 7:17АН-аас Дорнодод дэвшихээр болсон хоёр найз хэн бэ5 сар 28. 12:35Түүхэн товчоон: КОМИНТЕРН (Коммунист Интернационал)5 сар 28. 8:20Б.Анхзаяа: Улс төрийн шинэ соёл хандлагыг түгээж, олон нийтэд танилцуулж чадсан улс төрийн хүчинд их боломж байна5 сар 28. 8:14Л.Гантөмөр: АН сонгуульд бэлэн. Бид Монголын ардчиллыг хамгаалж УИХ-ын сонгуульд оролцоно5 сар 28. 8:13Ли Син Жэ: БНСУ-ын Е9 виз илүү удаан хугацаанд албан ёсоор ажиллах боломж олгодог5 сар 28. 8:12Амралтын өдрүүдэд “Санал авах загвар гэр” ажиллана5 сар 28. 8:11Лу.Гантөмөр: Намын шийдвэр, намын даргын явуулсан нэрс нэг л байгаа5 сар 27. 14:29Үер усны аюулаа урьдчилан сэргийлэх, бэлтгэл байдлыг хангахыг орон нутгийн удирдлагуудад даалгалаа5 сар 27. 13:56Бурхан, шашны 82 ширхэг эд зүйлс хулгайлсан этгээд 7 жилийн дараа зарж борлуулах гэж байгаад баригджээ5 сар 27. 11:12Хүнсний 4 дүгээр дэлгүүрийн уулзвараас ШУТИС-ийн уулзвар хүртэлх авто замыг шинэчилнэ5 сар 27. 10:38Нэг дүгээрт ХҮҮХЭД ❤️5 сар 27. 8:09Зэсийн үнэ өсөж, гадаад худалдааны эргэлт 8.4 тэрбумд хүрэв5 сар 27. 7:49Түүхэн товчоон: Умард Хүннү5 сар 27. 7:46ЭХНИЙ ТОВЧ ЗӨРВӨЛ ҮЛДСЭН НЬ БҮГД БУРУУ5 сар 27. 7:43“Их-7”: Европт "гацсан" ОХУ-ын хөрөнгийн асуудлыг шийдвэрлэнэ5 сар 27. 7:41Монголын улстөрчид шунал шүглэсэн “чөтгөр, шуламнууд” болчихоод зовоож байна5 сар 27. 7:40Нам, эвслүүд нэр дэвшигчдийнхээ материалыг СЕХ-нд хүргүүллээ5 сар 27. 7:07Улаанбаатарт +24...+26 градус дулаан байна5 сар 27. 7:04Зурхай:Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулбал “Сайн нөхөртэй учирах” хэмээх сайн5 сар 27. 7:00Нэг дүгээрт ХҮҮХЭД ❤️5 сар 25. 11:04Эрдэмтэд дэлхийтэй ойролцоо хэмжээтэй, онолын хувьд амьдрал байх боломжтой гараг нээжээ5 сар 25. 10:55Ж.Цэвээнжав: Газрын тосны хуулийг урж хаядаггүй юм аа гэхэд хурдхан өөрчлөх ёстой5 сар 25. 10:53Ихэнх нутгаар бороо орж салхи шуургатай байх тул болзошгүй эрсдэлээс урьдчилан сэргийлэхийг анхааруулав5 сар 24. 14:05Гамшгийн үед үүрэг гүйцэтгэх техник хэрэгслийн бэлэн байдал 68,4 хувьтай байна5 сар 24. 12:36
 Facebook Twitter Youtube