Ашиглалтын хамгийн олон лиценз “МАК”, “Гацуурт” хоёрт, хайгуулынх "Цайна инвэстмент монголиа"-д байна

5/ 30/ 2024    7 цаг 26 минут

УИХ-ын 25 дугаар тогтоолоор байгуулагдсан Ашигт малтмалын лиценз олголттой холбоотой асуудлыг шинжлэх судлах Түр хорооны сонсгол өчигдөр Төрийн ордонд эхэллээ. Хоёр өдөр үргэлжлэх сонсголд нийт 61 гэрчийг дуудсан байна.  Өчигдрийн сонсголоор Ашигт малтмал хайх, ашиглах зориулалтаар газар, түүний хэвлийг тусгай зөвшөөрлөөр олгох, бүртгэх үйл ажиллагаа сэдвийн хүрээнд гурван багц асуудлыг хэлэлцсэн юм. Сонсголыг УИХ-ын Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хорооны дарга Б.Энх-Амгалан удирдаж байгаа бол тус түр хорооны гишүүнээр УИХ-ын гишүүн Ш.Адьшаа, Ц.Цэрэнпунцаг нар ажиллаж байна.

Хайгуулын 14299, ашиглалтын 2518 тусгай зөвшөөрөл олгогджээ

Үндэсний геологийн албанаас хийсэн танилцуулгаар Монгол Улсын хэмжээнд 1997-2023 оны хооронд хайгуулын 14299 тусгай зөвшөөрөл олгогдсон бол ашиглалтын 2518 тусгай зөвшөөрөл олгожээ. Дорноговь, Өмнөговь аймагт хамгийн их ашигт малтмалын тусгай зөвшөөрөл олгогдсон байгаа бол 2004 онд хамгийн их хайгуулын тусгай зөвшөөрөл олгогдож байжээ.  Тодруулбал, 2053 тусгай зөвшөөрөл энэ онд олгогдож байжээ. 2019-2023 оны байдлаар голлох таван төрлийн ашигт малтмалаар сүүлийн таван жилд 5.246.5 тэрбум төгрөг улсын төсөвт төвлөрчээ. Улсын төсөвт төвлөрсөн нийт орлогын 60 хувийг нүүрсний олборлолт, борлуулалт эзэлж буй юм байна. Голлох ашигт малтмалын таван төрөлд нүүрс, алт, зэс, цайр, төмрийн хүдэр, жонш эзэлж байна.

"МАК" болон "Гацуурт" компани хамгийн олон лиценз эзэмшдэг

Шинжээч ашигт малтмалын тусгай зөвшөөрөл эзэмшдэг аж ахуйн нэгжүүдийн мэдээллийг нэгтгэснээ танилцууллаа.  Шинжээч "МАК" болон "Гацуурт" компани ашигт малтмалын ашиглалтын хамгийн олон лиценз эзэмшдэг.  Харин "Цайна инвэстмент монголиа" компани хамгийн их хайгуулын лиценз эзэмшиж байна.  Нэг компани хамаарал бүхий байгууллага болон охин компаниараа дамжуулан тусгай зөвшөөрөл эзэмшиж болно. Тиймээс нэг компани хамаарал бүхий хуулийн этгээдээр дамжуулж хэдэн лиценз эзэмшиж буй тоог гаргасан.  "МАК" компани холбоо хамааралтай хараат гурван байгууллагаараа дамжуулж 14 лицензийг эзэмшиж байна. Тус компанитай холбоотой нийт 40 тусгай зөвшөөрлийн лиценз байна.Тухайн компани дээр хамааралтай хувьцаа эзэмшигчийн мэдээллээр нь нэг иргэн хэдэн тусгай зөвшөөрөл эзэмшиж буйг боловсруулсан. Б.Нямтайшир 41, Б.Хулан 40, Н.Номтойбаяр 40 тусгай зөвшөөрөл эзэмшиж байна. Идэвхтэй байгаа тусгай зөвшөөрлийг эзэмшиж буй 1.773 хуулийн этгээдийн хувьцааг нийт 2.941 хувь хүн, байгууллага ямар нэгэн байдлаар эзэмшиж байна. Түүнээс 2.390 нь манай улсынх, 325 нь БНХАУ-ын иргэн байгаа юм. Одоогоор идэвхтэй 79 стратегийн ордын зөвшөөрөл байгаагийн 10 нь хайгуулынх юм. Тус стратегийн ордыг эзэмшиж буй 32 хуулийн этгээдийн хувьцааг 59 хувь хүн, байгууллага эзэмшиж байна.  Тус 59 хувьцаа эзэмшигчийн 43 нь Монгол, тав нь БНХАУ-ын хувь хүн, байгууллага байгаа юм" хэмээн танилцуулав.

Ц.Цэрэнпунцаг: "Аспайр майнинг" компанийг монголын эзэмшилтэй болгосон 

Шинжээч:

-Хайгуулын тусгай зөвшөөрлийн сонгон шалгаруулалтад оролцож удаа дараа өндөр үнийн санал өгч шалгараад зөрүү төлбөр төлөхгүй, тусгай зөвшөөрөл авахгүй орхиж, тухайн талбайн сонгон шалгаруулалтыг хүчингүй болгосон. Сонгон шалгаруулалтын улсын байцаагчийн мэдээллээс үзэхэд тухайн талбайд хууль бусаар ашигт малтмал олборлож байх магадлалтай байна.  Тухайлбал, Хөвсгөл аймгийн Цэцэрлэг сумын Могойн голын нүүрсний уурхайн зарим хэсгийн тусгай зөвшөөрлийг "Аспайр майнинг" гэх компани авсан. Харин одоо тусгай зөвшөөрлийг "Хургатай хайрхан" ХХК эзэмшиж байгаа гэв.

“Хургатайхайрхан" ХХК-ийн эцсийн өмчлөгч, УИХ-ын гишүүн Ц.Цэрэнпунцаг: 

-Сонсголд Хянан шалгах түр хорооны дарга, гэрчийн байр сууринаас оролцож байна. Олон ээдрээтэй, хүмүүсийг төөрөлдүүлсэн асуудал явдаг. Олон түмний өмнө тодорхой хариулт өгчих хэрэгтэй.  "Аспайр майнинг" гэх компани 2007 онд хөрөнгийн бирж дээр гарсан. Австралийн хөрөнгийн бирж дээр нээлттэй хувьцаа нь худалдаалагддаг. Би тус компанийн хувьцааг 2018 оноос 2019 оны арванхоёрдугаар сар хүртэл авсан. Өнөөдрийн байдлаар 52.5 хувийг миний бие эзэмшиж байгаа. Миний хөрөнгө орлогын мэдүүлэгт бүх мэдээлэл ил тод байдаг. Лицензийг "Хургатай хайрхан" гэх компани эзэмшдэг. Энэ компани тусгай зөвшөөрлөө авах үед би байгаагүй. 2008 онд хайгуулын тусгай зөвшөөрлөө авсан. Би "Аспайр майнинг" компанийн хувьцааг 2018 онд авч эхлэх үед 100 хувь гадаадын хөрөнгө оруулагчид байсан. Нээлттэй компанийн хувьцааг авдаг шугамын дагуу өнөөдөр Монголын эзэмшилтэй болгосон. Би нэг талдаа эх оронч сэтгэл гаргаж энэ компанийн хувьцааг авсан. Өнөөдөр энэ компани ямар нэгэн үйл ажиллагаа явуулаагүй” гэв.

“Хайгуулын тусгай зөвшөөрөл олгох талбайг засаг дарга биш Засгийн газраас тогтоож байсан”

Шинжээчийн танилцуулгад Говьсүмбэр аймаг иргэнд өмчлүүлсэн газрын ашигт малтмалын ашиглалтын тусгай зөвшөөрөлтэй давхцуулан олгосон газрын хэмжээгээр хамгийн томд тооцогддог байна. Тодруулбал, тус аймгийн Сүмбэр суманд иргэний өмчилсөн 800 нэгж талбай буюу 56 га, Шивээговь суманд 985 нэгж талбай буюу 103 га газрыг ашигт малтмалын ашиглалтын тусгай зөвшөөрөлтэй давхцуулан олгожээ.  Хянан шалгагч, шинжээчдийн зүгээс Говьсүмбэр аймгийн Засаг дарга асан Л.Од-Сэрийг гэрчээр дуудсан байна.

Говьсүмбэр аймгийн Засаг дарга асан Л.Од-Сэр:

-Би 2013 оны аравдугаар сарын 28-ны өдөр Говьсүмбэр аймгийн Засаг даргаар томилогдоод 2015 оны долдугаар сард ажлаа хүлээлгэн өгсөн. Энд яригдаж байгаа иргэнд өмчлүүлсэн газрыг ашигт малтмалын хайгуул, ашиглалтын тусгай зөвшөөрөлтэй давхцуулсан гэх мэдээлэл нь намайг ажиллаж байх үеийн цаг хугацаатай давхцахгүй байгаа учраас би мэдэхгүй. Миний өмнө болон дараа ажиллаж байсан Засаг дарга нар энэ зөвшөөрлийг олгосон. Би энэ удаагийн сонгуульд АН-аас нэр дэвшихээр хүсэлтээ өгөөд байгаа. Улс төрийн зорилгоор ямар ч хамааралгүй намайг энэ сонсголд дуудаж байгаа нь нийгэмд буруу харагдуулах зорилготой гэж харж байна.

Ашигт малтмал, газрын тосны газрын кадастрын хэлтсийн дарга асан Н.Чинбаатар:

-Тэр үед хайгуулын тусгай зөвшөөрөл олгох талбайг Засгийн газраас тогтоож байсан. Бидний хувьд тэр тогтоосон газарт л зөвшөөрөл олгож байсан. Төрөөс тогтоосон газарт ямар нэгэн давхцал байхгүй гэж гарч ирж байсан. Дээрээс нь манай мэдээллийн санд газрын давхцал байхгүй байсан гэв. 

Сонсгол өнөөдөр үргэлжилнэ.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ ТАВДУГААР САРЫН 30. ПҮРЭВ ГАРАГ. № 107 (7351)

0


Сэтгэгдэл (0)

⚠ Анхаар!
Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд Toim.mn хариуцлага хүлээхгүй.





ШИНЭ МЭДЭЭ

Ойрын өдрүүдэд нутгийн хойд хэсгээр дуу цахилгаантай аадар бороо орно6 сар 24. 14:05ЦЕГ: Хүүхдийн эрхийг зөрчсөн 82 иргэнд 24.600.000 төгрөгийн торгуулийн шийтгэл оногдуулав6 сар 24. 12:19ХҮЭК-т сонгуультай холбоотой гэм хэргийн шинжтэй 182 гомдол мэдээлэл иржээ6 сар 24. 12:09МАН-ын дарга, Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ: 2025 оныг залуучуудын жил болгоно6 сар 24. 12:05Нэр дэвшигч, нам, эвсэл хандив болон сонгуулийн зардлын тайлангаа Аудитын байгууллагад хүргүүлж, ил тод мэдээлнэ6 сар 24. 11:05Нам, эвслийн дарга нарын хамгийн олон давтамжтай “үгс”6 сар 24. 10:59ЭМД-ын шимтгэлээ 2019 оноос тасралтгүй төлснөөр тусламж үйлчилгээ авах боломжтой6 сар 24. 10:56Дүнжингарав худалдааны төвийн уулзвараас 133 дугаар сургууль хүртэлх авто замын өргөтгөлийн ажил хийгдэж байна6 сар 24. 10:51Нийтийн тээврийн үйлчилгээнд шинэ чиглэлүүд нэмлээ6 сар 24. 10:47Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхийн Бүгд Найрамдах Узбекистан Улсад хийх төрийн айлчлал эхэллээ6 сар 24. 10:42Р.Даваадорж: Төсвийн 5-7 тэрбумаар Сэлэнгэ аймагт “балгас” барьсан байхыг харлаа6 сар 24. 10:38Нийслэлийн хэмжээнд гамшгаас хамгаалах өндөржүүлсэн бэлэн байдлын зэрэгт шилжлээ6 сар 23. 16:54Гэр, хашаа, гудамж, талбайд ус орсон 70 дуудлага, мэдээллийн дагуу ажиллалаа6 сар 21. 20:20Үерийн далан халих эрсдэлээс сэргийлж Дунд голын төгсгөлд зөвшөөрөлгүй барьсан түр замыг сэтэллээ6 сар 21. 13:36Иргэдийн аюулгүй байдлыг хангаж, бэлэн байдалд ажиллаж байна6 сар 21. 10:45Шар хоолойн 3 км автозамын ажил удахгүй эхэлнэ6 сар 21. 10:39Ц.Энхбат: Үр хүүхдэдээ новшийн нийгэм үлдээчхээд “би сошиал дээр зөндөө сэтгэгдэл бичсэн” гээд сууж баймааргүй байна6 сар 21. 10:36Монгол Улсын Арслан Б.Ганбат: Б.Заяабал бол бэлтгэгдсэн төрийн хүн6 сар 19. 20:22С.Батсайхан: Ус зайлуулах шугам угсарсан газруудад үзлэг хийхэд ус тунасан асуудал гараагүй6 сар 19. 19:23Б.Заяабал: Баруун бүст Ховдын цементийн үйлдвэртэй адил том оврын гангийн үйлдвэр байгуулахаар мөрийн хөтөлбөрт туссан6 сар 19. 13:55Хотын реформын автор Э.Бат-Амгалан6 сар 19. 13:09Д.Оюунбат: Өчигдөр шөнө орсон аадраар үерийн нөхцөл байдал үүсээгүй6 сар 19. 10:32Сайдын дэвшсэн тойрогт пуужингийн хуртай6 сар 19. 9:49Туркийн нэг ч аяллын компанид агнуурын тусгай зөвшөөрөл олгоогүй6 сар 19. 9:12Нийслэл 2024 онд багтан бонд гаргаж, дотоодын зах зээлд арилжаална6 сар 19. 9:05НӨАТ-ын сугалааны тохирол явагдана6 сар 19. 8:54Хүнийг 48 цагийн дотор үхэлд хүргэх аюултай, “эдээр хооллодог” нянгийн өвчлөл Японд тархаад байна6 сар 19. 8:49Улаанбаатарт дуу цахилгаатай бороотой6 сар 19. 8:43Зурхай: Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулбал жаргал ирнэ6 сар 19. 8:41Завхан аймагт болсон үерт 5 багийн 158 өрх өртжээ6 сар 18. 21:33Харцага Ц.Бямба-Отгонд Улсын арслан цолыг нөхөн олгов6 сар 17. 11:41Төв цэнгэлдэх хүрээлэнгийн гадна талбайн ногоон байгууламжийн ажил 40 хувьтай үргэлжилж байна6 сар 17. 10:39Улаанбаатарт +29...+31 градус дулаан байна6 сар 17. 8:16Зурхай: Сэтгэлд сэвтэй газар очиход муу6 сар 17. 8:14Ардчилсан намын дарга Лу.Гантөмөр эмгэнэл илэрхийллээ6 сар 17. 8:02Б.Заяабал: "Шинэ хоршоо" хөтөлбөр амжилттай хэрэгжиж байна6 сар 15. 16:47Шинэ хоршоологчдод алдаа оноогоо дэнслэх судалгаа, туршлага хэрэгтэй6 сар 15. 16:28Ричард Бреслин: Улаанбаатар хотын төв цэнгэлдэх хүрээлэнг бүрэн шинэчлэх шаардлагатай6 сар 14. 17:00“ASIAN FOLK” АЗИЙН ХОТУУДЫН АРДЫН УРЛАГ, ГАР УРЛАЛЫН НААДАМ ЭХЭЛЛЭЭ6 сар 14. 14:25Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ 30 саяын машин, 364 саяын орон сууцтай6 сар 14. 9:11
 Facebook Twitter Youtube