Газрын тосны бүтээгдэхүүний тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай хуулийн төслийг хэлэлцэхийг дэмжлээ

7/ 7/ 2022    10 цаг 10 минут

УИХ-ын хаврын чуулган хаахын өмнө Газрын тосны бүтээгдэхүүний тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай хуулийн төслийн хэлэлцэх эсэх асуудлыг хэлэлцлээ.

Хуулийн төслийн талаар Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн сайд Г.Ёндон танилцуулав.

Сайд Г.Ёндон, Монгол Улсын Засгийн газар, Япон Улсын Засгийн газар хооронд байгуулсан хэлэлцээрийн хүрээнд Япон Улсын нэн хөнгөлөлттэй зээлийн эх үүсвэрээр Хөшигтийн хөндийд “Улаанбаатар хотын олон улсын шинэ нисэх буудал” төслийг хэрэгжүүлж, ашиглалтад оруулаад байна.

Монгол Улс өнөөдрийн байдлаар газрын тосны бүтээгдэхүүний хэрэглээгээ 100 хувь гаднаас импортоор хангаж байгаа бөгөөд дотоодод борлуулж буй газрын тосны бүтээгдэхүүний жижиглэнгийн борлуулалтын үнэ нь дэлхийн зах зээл дээрх газрын тосны үнэ, валютын ханш, ОХУ болон бусад орноос нийлүүлж буй бүтээгдэхүүний импортын үнэ буюу хил үнэ зэргээс шууд хамааралтай байдаг.

Манай улсад агаарын хөлгийн түлшний үнэ бусад оронтой харьцуулахад дунджаар 28.8 хувиар илүү үнэтэй байгаагаас шалтгаалж дотоодын иргэний агаарын тээвэрлэгчид нийт түлшний хэрэглээний 43 хувийг дотоодод, 57 хувийг гадаад улсад сумладаг бөгөөд гадаад улсын агаарын тээвэрлэгч компаниуд өөрийн онгоцоо зайлшгүй тохиолдолд л манай улсад сумлаж байна.

Түүнчлэн “Агаарын тээврийн либералчлал, иргэний нисэхийн салбарын шинэчлэлийн зөвлөгөөн”-өөс гаргасан зөвлөмжид Аялал жуулчлалын чиглэлээр улирал харгалзахгүйгээр жуулчдын урсгалыг тогтвортой өсгөх, агаарын тээврийн компанийн хуваарьт нислэгийн үйл ажиллагаатай уялдаатай төлөвлөж, аялал жуулчлалын захиалгат нислэгийн зохицуулалтыг өргөжүүлнэ гэж тусгагдсан. Үүнтэй холбоотойгоор “Чингис хаан” олон улсын нисэх буудлын онгоцны түлшний хэрэглээ цаашид өсөн нэмэгдэх хандлагатай байна.

“Чингис хаан” олон улсын нисэх буудлын төсөлтэй холбогдуулан Засгийн газрын 2020 оны 01 дүгээр сарын 08-ны өдрийн “Шинэ нисэх онгоцны буудлын шатахуун хангамжийн талаар авах зарим арга хэмжээний тухай” 14 дүгээр тогтоолын 1 дэх хэсэгт “Монгол газрын тос боловсруулах үйлдвэр” төрийн өмчит хязгаарлагдмал хариуцлагатай компанийн үйл ажиллагааг өргөжүүлж, шинэ нисэх онгоцны буудлын шатахуун хангамжтай холбоотой үйл ажиллагаа эрхлэх зорилгоор охин компани байгуулах арга хэмжээ авахыг Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн сайдад даалгасан. Тус тогтоолын дагуу Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн сайдын 2020 оны А/81 тушаалаар “Монгол газрын тос боловсруулах үйлдвэр” төрийн өмчит ХХК-ийн охин компани болох “Эрчис ойл” төрийн өмчит ХХК-ийг байгуулсан.

“Эрчис ойл” компани нь “Чингис хаан” олон улсын нисэх буудлын онгоцны түлшний хангамжийн үйл ажиллагааг эрхлэх, бүтээгдэхүүн нийлүүлэх, хамтран ажиллах сонирхлоо илэрхийлсэн гадаадын хөрөнгө оруулагч нартай хэлэлцээ хийх ажлыг зохион байгуулах явцад ОХУ-ын “Роснефть” НХН-иас өөрийн охин компани болох “РН-Аэро” компаниар дамжуулан хамтран ажиллах санал ирүүлсэн.

Газрын тосны бүтээгдэхүүний тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.2-т “Монгол Улсад газрын тосны бүтээгдэхүүний 30-аас дээш хувийг дангаараа нийлүүлж байгаа гадаадын хуулийн этгээд дотоодын зах зээлд өөрийн хөрөнгө оруулалт бүхий хуулийн этгээд болон өөрийн харьяалал, хяналтад байдаг нэгжээрээ дамжуулан бүтээгдэхүүнээ борлуулахыг хориглоно.” гэж заасан.

Хуулийн энэхүү заалт нь “Эрчис Ойл” төрийн өмчит ХХК нь “Чингис хаан” олон улсын нисэх буудлын агаарын хөлгийн түлшний хангамжийн байгууламжийн үйл ажиллагааг гадаадын нийлүүлэгч, хөрөнгө оруулагч талтай хамтран хэрэгжүүлэх боломжийг хязгаарлаж байгаа юм.

Иймд “Чингис хаан” олон улсын нисэх буудлын үйл ажиллагааг өргөжүүлэх, манай улсад агаарын тээвэрлэлт хийж буй дотоод, гадаадын агаарын хөлөг болон дайран өнгөрч буй агаарын хөлгүүдийг өрсөлдөхүйц үнэтэй шатахуунаар цэнэглэх үйл ажиллагааг дэмжих хүрээнд Газрын тосны бүтээгдэхүүний тухай” хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.2 дахь хэсэгт нэмэлт оруулах саналыг боловсруулсан болно гэлээ.

Эдийн засгийн байнгын хорооны санал, дүгнэлтийг УИХ-ын гишүүн Х.Ганхуяг танилцуулсан.

Байнгын хорооны хуралдаанаар хуулийн төслийг хэлэлцэх үед УИХ-ын гишүүн Б.Баттөмөр Монгол Упсад үр ашигтай өөрчлөлт авчрах сайн талтай тул дэмжиж байгаа, боломж нээхийн хэрээр хараат байдал нэмэгдэх эрсдэл байгааг анхаарах, хуурамч шатахууны асуудал дээр бусад шатахуунтай татварын ижил нөхцөл, шаардлага тавих, УИХ-ын гишүүн М.Оюунчимэг хуулинд нэмэлт оруулахдаа олон улсын нөхцөл байдлыг анхаарч, сөрөг нөлөөлөл үүсэхээс сэргийлэх, дотоодын зах зээлээ болон аж ахуйн нэгжүүдээ хамгаалж, зах зээлийн зарчмаар явуулан гэрээ, хэлэлцээрээ сайн хийвэл тийзний үнэ буурах эерэг нөлөөтэй гэсэн саналыг хэлсэн гэлээ.

Байнгын хорооны хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонх дээрх хуулийн төслийг үзэл баримтлалын хүрээнд хэлэлцэхийг дэмжиж, Улсын Их Хурлын чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар хэлэлцүүлэх нь зүйтэй гэж үзжээ.

Хуулийн төсөлтэй холбогдуулан УИХ-ын гишүүд асуулт асууж, байр сууриа илэрхийлсэн.

УИХ-ын гишүүд хууль батлагдсанаар бензин шатахууны үнэ, онгоцны нислэгийн тийзийн үнэ буурах уу хэмээн лавласан. Мөн стратегийн ач холбогдол бүхий бүтээгдэхүүний нийлүүлэлт гаднаас хараат болж, энэ нь манай улсын үндэсний аюулгүй байдалд сөргөөр нөлөөлөх байдал үүсэх вий хэмээн болгоомжилж байгаагаа илэрхийлж байлаа. Орос, Украины дайнтай холбоотой ОХУ-д үйлдвэрлэж буй бараа, бүтээгдэхүүнд дэлхийн олон улс хориг тавиад байгааг дурдаад, энэ хориг манай улсад нөлөөлөхгүй гэх баталгаа бий эсэхийг тодруулсан.

Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн сайд Г.Ёндон, хамтын ажиллагааны хүрээнд ОХУ-ын “Роснефьт аэро” компаниас онгоцны түлшийг дэлхийн зах зээлийн үнээс 265 ам.доллараар хямдруулж авах, зуучлалын хөлс болох 145 ам.долларыг хасуулж, нийтдээ 410 ам.доллараар 2023 оны тавдугаар сар хүртэл түлшийг хямдруулж авах хэлцлийг хийсэн байгаа. Онгоцны түлш тонн тутамдаа 410 орчим ам.доллараар хямдарна. 2019, 2020, 2021 онд манай улсад нийлүүлсэн шатахуун олон улсын зах зээлийн үнээс 187-225 ам.доллараар илүү байсан. “Роснефть” компанитай Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яамнаас энэ оны дөрөвдүгээр сард АИ 92 бензиний үнийн талаар хэлцэл хийсэн. Ингэснээр энэхүү бензинийг зах зээлийн үнээс 25 хувиар хямдруулсан. Тэр үед 1110 ам.доллар байсан бензинийг 840 ам.доллараар гурван сарын турш авлаа. Өнөөдрийн байдлаар ОХУ-ын шатахууны жижиглэнгийн үнээс манайд зарагдаж байгаа үнэ 500 орчим төгрөгөөр хямд байгаа. Ер нь “Роснефьт аэро” компанитай онгоцны түлшний үнийн асуудал яригдаж байгаа. Энэ компани “Роснефьт” компанийн охин компани. Цаашид АИ 92 шатахууныг хямдруулсан үнээр авах саналыг тавдугаар сараас хойш тавьсаар байгаа. Одоогоор хариу ирээгүй байна. Цаашид хэлцлээ үргэлжлүүлнэ. Өнөөдрийн хэлэлцэж буй хуулийн төсөл хэлцэлд шууд бус ч гэсэн нөлөөлнө.

Өнөөдрийг хүртэл манай улс агаарын тээврийн түлшийг 100 хувь ОХУ-аас авч ирсэн. Бидэнд өөр улсаас бензин авах боломж байхгүй. Энэ түлшийг авах компани өөрчлөгдөхгүй. Харин манай талд онгоцны түлш авах оролцогч нь төрийн өмчийн компани болох юм. Агаарын тээврийн компаниудын авах түлш хямдарснаар нийслэгийн тийзний үнэ 10-15 хувь буурах хямдрах боломжтой. Манай улс сүүлийн 10 гаруй жил ганц компаниас түлш авч байгааг хориг тавьж буй орнууд ойлгож байгаа. АНУ-ын Холбооны нөөцийн банк, Европын холбооны төв банкууд ОХУ-аас 100 хувь хамааралтай орнуудын төлбөр тооцоотой холбоотой асуудалд уян хатан хандана гэдгээ илэрхийлсэн гэсэн хариулт өгсөн.

Гишүүд асуулт асууж, байр сууриа илэрхийлсний дараа хуулийн төслийг хэлэлцэх эсэх асуудлаар санал хураалт явуулахад хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонх хэлэлцэхийг дэмжсэн учир хуулийн төслийг анхны хэлэлцүүлэгт бэлтгүүлэхээр Эдийн засгийн байнгын хороонд шилжүүллээ.

0


Сэтгэгдэл (0)

⚠ Анхаар!
Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд Toim.mn хариуцлага хүлээхгүй.





ШИНЭ МЭДЭЭ

Нэгдүгээр ангийн сурагчдын цахим элсэлтийг маргаашаас баталгаажуулна44 минут 1 секундын өмнөТокиогийн олимпийн наадмыг зохион байгуулах хорооны гишүүн асныг авлигын хэргээр баривчилжээ50 минут 2 секундын өмнөУИХ-ын дарга Г.Занданшатар шатрын шигшээ багийн тамирчдыг хүлээн авч уулзлаа55 минут 21 секундын өмнөМонгол Улсын Үндсэн хуулийн Цэцийн 02 дугаар тогтоол / бүрэн эхээрээ/2 цагийн өмнөЭдийн засгийн болзошгүй эрсдэлээс урьдчилан сэргийлэх асуудлаар санал, дүгнэлт гаргаж, танилцуулах Ажлын хэсэг хуралдлаа2 цаг 11 минутын өмнөС.Баярцогтыг АН-ын даргад зүтгүүлэхээр тохирсон уу2 цаг 21 минутын өмнөТүүхэн товчоон: Пугу2 цаг 41 минутын өмнөМега стар Реппер LIL PUMP Монгол Улсад ирлээ2 цаг 52 минутын өмнөБШУЯ: Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн 2-5 настнууд энэ хичээлийн жилд цэцэрлэгт бүрэн хамрагдана2 цаг 54 минутын өмнөЗасал хийх нэрийдлээр 15 настай охиныг хүчирхийлсэн гэх ламд 10 жилийн хорих ЯЛ ОНООЛОО2 цаг 55 минутын өмнөНэг өрхийн сарын дундаж орлого 0.2-5 хувиар багасжээ2 цаг 57 минутын өмнөУлаанбаатар хотод ковидын халдварын 71, орон нутагт 80 тохиолдол бүртгэгдэв3 цаг 24 минутын өмнөСармагчны цэцэг өвчин хүнээс гэрийн тэжээвэр амьтанд халдварласан байж болзошгүй анхны тохиолдол илэрчээ3 цаг 44 минутын өмнөБНСУ-ын хилээр орж ирэх зорчигчдын АНХААРАЛД3 цаг 46 минутын өмнөН.Баярбат: Танай үйлдвэрт зовж ажиллаад 1.2 сая төгрөг авснаас халамж нь илүү дээр гэдэг хүмүүс байдаг3 цаг 58 минутын өмнөХ.Баттулга: МАН-ын улс төрийн товчоо хуралдаж, АН-ын даргаар Х.Баттулгыг томилж болохгүй гэсэн “шийдвэр” гаргасан4 цаг 6 минутын өмнөЕрөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ шинэ сайд нараа ирэх долоо хоногт томилох уу?4 цаг 30 минутын өмнөҮндсэн хуулиа хоёр дахь нар мэт хүндэлж явахад төр, нийгмийн сэтгэл зүй бэлэн үү ?4 цаг 43 минутын өмнөБНАСАУ хоёр далавчит пуужин харважээ5 цаг 4 минутын өмнөЧ.Өнөрбаяр: Т.Доржхандаа чи, МАН-ын хэвлэлийн төлөөлөгч хийхээсээ ичихгүй байна уу?5 цаг 6 минутын өмнө22 байршилд хичээлийн хэрэгслийн үзэсгэлэн худалдаа гарлаа5 цаг 19 минутын өмнөЦэрэг-спортын “Дөл-2022” улсын аварга шалгаруулах тэмцээн болно5 цаг 21 минутын өмнөБ.Мөнхбаясгалан: Хүчээ нэгтгэсэн хулгайчуудаас шудрага ёс нэхэх үү!!!5 цаг 41 минутын өмнөМАН-ын зуны цэцэг шиг амлалтууд6 цаг 13 минутын өмнөБолдхэтийн "Наран групп" цэцэрлэгийн зориулалттай барилгыг нурааж байна6 цаг 20 минутын өмнөБ.Баттөмөр: Авлига бол тусгаар тогтнол, хөгжлийн эсрэг гэмт хэрэг мөн7 цаг 1 минутын өмнөНийслэлд өнөөдөр суурин 65, түр хоёр цэгт КОВИД-19-ийн эсрэг вакцин хийнэ7 цаг 8 минутын өмнөУлсын аварга цолтон допингийн шинжилгээнд бүдэрсэн гэв үү7 цаг 19 минутын өмнөХятад улс Тайвань руу 21 нисэх онгоц, таван хөлөг онгоц илгээлээ8 цаг 9 минутын өмнөОросын Хар тэнгисийн флотын шинэ командлагчийг томилов8 цаг 9 минутын өмнөЛ.Мөнх-Эрдэнэ: Дайчин улс нь Монголын улс төрийн соёл дээр суурилсан Манж-Монголын холбооны улс8 цаг 31 минутын өмнөЗасгийн сэлгээ Засаг дарга нарт ч хамаатай8 цаг 35 минутын өмнөД.Трамп нэгжлэг хийсэн үндэслэлээ үнэнээр нь мэдээлэхийг уриалав8 цаг 38 минутын өмнөЗУРХАЙ: Үс засуулбал эд, эдлэл, идээ, ундаа олно8 цаг 42 минутын өмнөЦаг агаар:Улаанбаатарт өдөртөө 19 хэм дулаан, бороотой8 цаг 46 минутын өмнө Афганистаны тусгай хүчин Украины Зэвсэгт хүчний талд тулалдах уу9 цаг 9 минутын өмнөУлсын Их Хурлын ээлжит бус чуулганыг 08 дугаар сарын 22-ноос 26-нд товлон зарлалаа8 сар 17. 18:50Хар тамхи, мансууруулах бодис хэрэглэсэн хоёр иргэнийг саатуулжээ8 сар 17. 16:43Засгийн газрын 2020-2024 оны үйл ажиллагааны хөтөлбөрийн хэрэгжилт 48.9 хувьтай байна8 сар 17. 16:3217 байршилд хүнсний ногооны үзэсгэлэн худалдаа гарлаа8 сар 17. 16:26
 Facebook Twitter Youtube