Сэтгүүл зүйд хурд бус хүн чанар дутагдаж байна

11/ 21/ 2022    7 цаг 22 минут
 

Дархан-Уул аймагт амьдардаг 16 настай охин алга боллоо гэсэн дуудлага Цагдаагийн байгууллагад энэ сарын 10-ны өдөр иржээ. Үүнээс найм хоногийн дараа буюу энэ сарын 18-ний баасан гарагт Цагдаагийн ерөнхий газрын Хэвлэл мэдээллийн төвөөс “Эрэн сурвалжлах ажиллагааг тасралтгүй зохион байгуулж түүнийг хамаарал бүхий этгээдтэй хамт Төв аймгийн Мөнгөнморьт сум руу самар түүхээр явсан болохыг олж тогтоон эрэн сурвалжлах ажиллагаа зогсоож, ар гэрт нь хүлээлгэж өгөх  ажлыг зохион байгуулж байна” гэж мэдээлсэн. Үүнтэй зэрэгцэн “хамт явсан хүн нь найз залуу нь байжээ” гэсэн мэдээллийг зарим хэвлэл охины зурагтай хамт тараасан нь сэтгүүлчдэд ёс зүй, хүн чанар, эмпати буюу бусдын оронд өөрийгөө тавьж үзэх гэсэн олон чадвар мэдээллийн хурдаас илүүтэй дутагдаж байгааг харуулсан юм. Тиймээс Хэвлэл мэдээллийн зөвлөлөөс “Гэмт хэрэг ба ёс зүй” сэдэвт сургалтад сэтгүүлчдийг хамруулан аливаа гэмт хэрэг, зөрчлийг хэрхэн ёс зүйтэй, зөв мэдээлэх талаар мэдлэг, ойлголт өгсөн юм.

Төв талбай дээр өөрийгөө шатаасан иргэн, хүчирхийлэлд өртсөн есөн настай охин, өнгөрсөн онд нас барсан сагсан бөмбөгийн хоёр тамирчинтай холбоотой мэдээллийг хэвлэлүүд хэрхэн нийтэлсэнд сургалтын эхэнд сэтгүүлчид дүн шинжилгээ хийлээ. Ингэхэд сэтгүүлчид гэмт хэргийн талаар сурвалжлахдаа Хэвлэл мэдээллийн ёс зүйн зарчмын 4.1 “Гэмт хэрэг үйлдэгдсэн аргыг нарийвчлан харуулсан нийтлэл, нэвтрүүлэг хийхээс зайлсхийнэ”, 4.6 “Осол, гамшиг, гэмт хэргийн зураг дүрсийг нийтэд хүргэхдээ тухайн хэргийн золиос, түүний ойр дотныхон болон хүүхэд, өсвөр үеийнхэнд уг дүрс хэрхэн нөлөөлж болохыг харгалзаж, онцгой няхуур бөгөөд мэдрэмжтэй хандана”, 6.5 “Гэмт хэрэг, ослын хохирогчид нэр, нас, албан тушаал болон бусад хувийн мэдээлээ хамгаалуулах эрхтэй” гэсэн заалтыг ихэнхдээ зөрчиж байна. Тодруулбал, ямарваа гэмт хэргийг үйлдсэн нь шүүхээр тогтоогдоогүй байхад хэн нэгнийг гэмт хэрэгтэн хэмээн мэдээлэх, гэмт хэргийн бүх явцыг нарийвчлан дүрслэх, хохирогчийн гэр бүлийнхэн, тухайн хүний сэтгэл санааны байдлыг үл харгалзан хэтэрхий их дуулиантайгаар мэдээлэх гэсэн түгээмэл алдааг сэтгүүлчид гаргадаг байна. Эдгээр зохисгүй мэдээллийн улмаас амиа хорлох оролдлого хийж байсан тохиолдол бүртгэгдсэн гэдгийг ЦЕГ-ын Гэр бүлийн хүчирхийлэл, хүүхдийн эсрэг гэмт хэрэгтэй тэмцэх хэлтсийн ахлах мэргэжилтэн, цагдаагийн дэд хурандаа П.Болормаа илтгэлдээ дурдсан юм.

Тэрбээр “Гэмт хэрэг, зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх тухай хуульд “Хэвлэл мэдээллийн байгууллага нь гэмт хэрэг зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх, түүний шалтгаан, нөхцөлийг арилгах, гэмт хэрэг зөрчлийн хор уршгийг олон нийтэд таниулах, сэрэмжлүүлэхийг гол зорилгоо болгоно” гэж заасан байдаг. Гэрч, хохирогчийн бичгээр өгсөн зөвшөөрөлгүйгээр хувийн байдалтай холбоотой мэдээллийг тараах, хохирогчийг буруутгасан мэдээ, нэвтрүүлэг хийхийг дээрх хуулиар хориглосон. Мөн гэмт хэргийн талаар мэдээлэл авсан тохиолдолд олон нийтэд хүргэхээс өмнө цагдаагийн байгууллагад мэдээлэх үүрэгтэй. Гэвч хэвлэлүүд тухайн хохирогч хаана амьдардаг, аль сургуулийн хэддүгээр анги гэсэн танигдахуйц хувийн мэдээллийг тараадаг. Тухайн хүний аюулгүй байдалд ямар эрсдэл учрах  талаар тооцоолдоггүй. Ийм мэдээллээс болоод сэтгэл зүйн дарамтад орж амиа хорлох ордлого хийсэн хүүхдийн хэрэг ЦЕГ-т бүртгэгдсэн. Тиймээс таны түгээж буй мэдээлэл тухайн хүүхдийн ирээдүй, сэтгэл зүйд ямар хор хохирол авчрах вэ гэдгийг сайн бодож үзэх нь хамгаас чухал” гэсэн юм.

Гэмт хэргийн улмаас амиа алдсан иргэний гэр бүлийнхэн, ойр дотныхонд тухайн мэдээлэл хэрхэн хүрэх талаар сэтгүүлчид бодож үзэлгүйгээр нарийвчилсан зураг, бичлэг түгээж байгаа нь өнөө цагийн сэтгүүл зүйд хурд бус хүн чанар, ёс зүй хамгийн ихээр дутагдаж байгаагийн илрэл юм.

Энэ талаар ХМЗ-ийн Ёс зүйн хорооны гишүүн Ц.Чимэддондог “Мэргэжлийн хүн л ёс зүйг баримталдаг. Тиймээс ёс зүйтэй байх нь тухайн ажилтны хамгийн чухал ур чадварт тооцогддог. Үнэт зүйл, зан заншил, ёс уламжлалын байдлаар нь ёс зүйг хэмждэг. Сэтгүүл зүй үнэнийг эрж мэдээлэх, хор хохирлыг багасгах, хариуцлагатай, эргэх холбоотой байх, хараат бус ажиллах гэсэн үнэт зүйлтэй. Түүнчлэн ёс зүйгүй үйлдэл гаргасан сэтгүүлчид түүхэнд муугаар үлддэг. Тиймээс “Эхлээд зөв дараа нь хурдан бай” гэсэн зарчмыг олон улсын сэтгүүлчид баримтлахыг зорьж байна. Хэн нэгнийг буруутгахаас илүү өмөөрөх, хамгаалах нь сэтгүүлчдийн үнэт зүйл болсон” гэж ярьсан юм.

Харин Монголын гэрэл зургийн нэгдсэн холбооны зурагчин Э.Харцага “Миний сурвалжлага ба миний түүх” сэдэвт илтгэлээ танилцуулахдаа сэтгүүлч, зурагчдад хүн чанар хамгаас чухал болохыг тодотгов. Тэрбээр “Гэмт хэргийн газар очиж зураг авахдаа хэрэгтний нүүр царайг ил харуулахгүйгээр дарахыг хичээдэг. Тухайн хохирогч, хэрэгтний зургийг бусдад танигдахуйц ил нийтэлвэл үр хүүхэд, гэр бүлийнхэнд нь хэрхэн тусах, амьдралд нь  яаж нөлөөлөх талаар үргэлж боддог. Ямар ч үед гэрэл зурагчин хүн чанараа гээж болохгүй. Тиймээс аливаа осол, гэмт хэргийн өгүүлэмжийг хүнээр бус бусад эд зүйлсээр дамжуулан илэрхийлэхийг зорьдог” гэв.

Мэдээ, нэвтрүүлэг бэлтгэхдээ хүн чанартай байхыг эрхэмлэхийн сацуу Хэвлэл мэдээллийн ёс зүйн зарчмаа сайтар судалж, түүнийг ягштал мөрдөх нь  ёс зүйгүй алдаа гаргаж, бусдыг хохироохгүй байх нэгэн чухал хөшүүрэг гэдгийг сургалтаар сэтгүүлчид сайн ойлгосон юм.

0


Сэтгэгдэл (0)

⚠ Анхаар!
Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд Toim.mn хариуцлага хүлээхгүй.





ШИНЭ МЭДЭЭ

УЕПГ: А.Адъяасүрэн гишүүний нүүрсний бизнес дагасан авлигын хэргийг хаагаагүй12 сар 6. 18:00Яс ба үений мөгөөрсний хорт хавдрын эмчилгээг ЭМД-ын сангаас бүрэн хариуцна12 сар 6. 17:04Хөгжлийн банк "Самурай" бондын эргэн төлөлтийн бүрэн барагдуулах боломжтой болсон гэв12 сар 6. 15:59О.Цогтгэрэл:МАН-ын гишүүд УИХ-ын танхимд бие биенээ нүүрсний хулгайчаар дуудсан баримт нь бий. Энэ тухай мэдээлэл хаана байна12 сар 6. 15:16"Чингис бондын өрийг бүрэн төллөө"хэмээн Засгийн газар мэдэгдэв12 сар 6. 14:20“Засагчандмань майнз” ХХК-ийн гүйцэтгэх захирал бусадтай бүлэглэн 19 сая долларын хохирол учруулсан хэргийг шүүхэд шилжүүлжээ12 сар 6. 13:39Ковидын үеэр У.Хүрэлсүх өрөвчхөн сэтгэлтэй болж жүжиглэн огцроход Ч.Ундрам сонгуулийн менежерээ БОАЖ-ын сайд болгосон12 сар 6. 12:31Л.Оюун-Эрдэнэ: Тогтолцооны томоохон шинэчлэл хийсэн тохиолдолд ард түмэндээ ахин сонгох эрх өгөх нь зүйтэй гэж үзэж байна12 сар 6. 12:13"Амгалан" ДЦС-д гарсан гэмтлийг засаж байна12 сар 6. 11:36“Элэг бүтэн Монгол” хөтөлбөрт зарцуулсан 230 тэрбумаа хэзээ тайлагнах вэ?12 сар 6. 10:53Б.Батхишиг алтан медаль хүртлээ12 сар 6. 9:44Н.Алтанхуяг: Бусдын "хашаа" давж өнгөлзмөөргүй байна12 сар 6. 9:41Өнөөдөр болох үйл явдлууд12 сар 6. 9:33Гацсан төслүүд буюу нүүрсний хулгайчдын бачаар...12 сар 6. 9:32ТЭД БИДНИЙ ТУХАЙ: Монголд авлигын эсрэг жагсаал эхэлж байна12 сар 6. 8:40"Financial Times" сонин Зеленскийг оны шилдэг хүнээр тодруулав12 сар 6. 8:26АНХААР: “Слава” брэндийн өттэй будаа зарагдаж байна12 сар 6. 7:30ЗАЛУУС: Бид дахиж 7 сарын 1-нийг хүсэхгүй байна12 сар 6. 7:30Орос Украины хэд хэдэн бүс нутагт дахин пуужингийн цохилт өгчээ12 сар 6. 7:23Дархлагдсан “Ажнай”-гийн даапаалсан мэдэгдлүүд12 сар 6. 7:20Түүхэн товчоон: Далан Түргэний хос толгойн зураг12 сар 6. 6:40Энэ өдрийн зурхай12 сар 6. 6:40Цаг агаарын урьдчилсан мэдээ12 сар 6. 6:30Усанд явах зам...12 сар 6. 6:30Жагсаал, цуглааныг албадан тараах тухай захирамжийг хүчингүй болголоо12 сар 6. 0:25ҮАБЗ-ийн зөвлөмжөөр Онц байдал зарлах тухай Ерөнхийлөгч зарлиг гаргана12 сар 5. 22:12"ТАВАНТОЛГОЙ ХК"-ийн ТУЗ-ын зөвлөлөөс уриалга гаргалаа12 сар 5. 20:41Хүүхдэдээ “тэсрэх бөмбөг”, " хиймэл дагуул" гэх зэргээр эх оронч нэр өгөхийг үүрэгджээ12 сар 5. 16:08Нүүрсний хулгайн асуудлаар УИХ нээлттэй сонсгол явуулна12 сар 5. 15:58Д.Амарбаясгалан: Засгийн газар шүгэл үлээгчийн үүргийг хангалттай гүйцэтгэж байгаа12 сар 5. 14:54116 мянган тонн сайжруулсан шахмал түлшний нөөц байна12 сар 5. 13:51С.Одонтуяа: Нүүрсний хулгайн асуудлаар нээлттэй сонсгол хийх шаардлагыг Ерөнхий сайдад тавьсан12 сар 5. 12:56ШШГЕГ-ын албан тушаалтнуудын хэргийг Прокурорт шилжүүлжээ12 сар 5. 12:29Коронавируст халдварын 61 тохиолдол батлагдав12 сар 5. 12:21Хуйвалдсанаа тэд шийтгэлээ, хулгайлснаа бид яах вэ Ерөнхий сайд аа12 сар 5. 11:53Т.Доржханд: Зарим нь үнэн сэтгэлээсээ, зарим нь зохион байгуулалттай талбай дээр гарч ирлээ12 сар 5. 11:49Ид шидийн түүх12 сар 5. 11:44С.Ганбаатар: У.Хүрэлсүх, Л.Оюун-Эрдэнэ, Г.Занданшатар гурав ажлаа хийхгүй байна12 сар 5. 11:27Нийтийн тээврийн 826 автобусанд өдөрт 134 тонн түлш зарцуулдаг12 сар 5. 11:23Индонезид галт уул дэлбэрчээ12 сар 5. 11:08
 Facebook Twitter Youtube